Contents

        ในเช้าวันที่แสงแดดสดใส ฉันออกไปธุระกับพ่อ ต่างหมู่บ้าน เป็นหมู่บ้านเกษตร ทำไร่ ทำสวนตามวิถีชีวิตตั้งเดิมของม้ง ทันที่ ที่เราลงจากรถ ตรงหน้าบ้านของลุงคนหนึ่ง ในหมู่บ้านที่เงียบสงบ ฉันพลันได้ยินเสียง ร้องไห้ คร่ำครวญ ปานใจจะขาด พร้อมเสียงตีกลอง เป่าแคน  อันเป็นเสียงที่แสดงถึง งานศพ ดังมาจากหลังคาที่โผล่พ้นยอดไม้

   "คุณลุงค่ะ บ้านข้างๆมีคนตายหรอค่ะ" ฉันถามเพื่อเป็นกันย้ำความจริงกับตัวเองอีกที

คุณลุง เล่าด้วยเสียงสะทกสะท้อนใจว่า "เด็กผู้หญิงน่ะ อายุ 14-15เพิ่งตายเมื่อวาน"

"ทำไมค่ะ" ฉันถามเสียงแผ่ว

"กินยาตาย พ่อกับแม่ ยากจน ไม่มีเงินให้เรียนต่อ ลุกสาวมาขอเงินค่าเทอม เมื่อไม่มีให้ คนเป็นแม่ บอก ไม่มีเงิน ไม่ใ้ห้เรียน อยู่บ้านทำไร่ ทำสวนกับพ่อแม่  ถ้าไม่อยากทำก้อแต่งงาน มีลูกไป  หรือไม่ ก้อ ไปตาย" คุณลุงพุดต่อ "เมือคนเป็นแม่รู้ตัวอีกที ลุกสาวก้อกินยาตายไปแล้ว นี่งาน ศพ ก็จัดมา สองวันแล้ว คนเป็นแม่ร้องไห้จนสลบ ญาติพาไปโรงพยาบาล ไม่รู้กลับมาหรือยัง? " คุณลุงเล่าจบพร้อมเดินเข้าไปในบ้าน

    ฉันหันไปมองหน้าพ่อ "พ่อ ยังมีเรื่องแบบนี้ด้วยหรอ " ฉันมึนงง เหมือนไม่เชื่อว่า เรื่องที่ได้ยินมา คือเรื่องจริง  ฉันคิดอะไร ไม่ออก นอกจากน้ำตาไหล เศร้าใจในชะตากรรมของเธอ เศร้าใจที่ม้งยังล้าหลัง เศร้าใจในความเป็นผู้หญิงม้ง ฉันรู้สึกว่า ตอนนี้ เธอคงไม่สามารถมองเห็นความฝันได้อีก  ชีวิตเธอสูญสลาย!  

    มันคงดีกว่านี้ ถ้าเธอมีืทางเลือกที่ 4 หรือ เธอเกิดมาเป็นผู้ชาย   เราสามารถมองเห็นเด้กหญิงม้งที่ต้องแต่งงาน ด้วยวัยที่ประจำเดือนเพิ่งมาได้ไม่นาน  หรือมีกรณีแบบนี้ เกิดขึ้นได้ตามหมู่บ้านม้งที่ล้าหลัง หรือการศึกษาเป็นแต่เรื่องของผู้ชาย